Podkładanie fałszywych przesłanek

Założenie tego, co dopiero ma być udowodnione, ukryte w samym sformułowaniu pytania lub tezy.

Mechanika perswazji

Gdy przesłanka jest wbudowana w pytanie, dyskusja toczy się wewnątrz niej — nawet jeśli się z nią nie zgadzasz, sam udział w dyskusji ją uprawomocnia. To technika «wprawiania w ramę».

Dlaczego to działa właśnie na ciebie

W rozmowie społecznej zasadą jest grzeczność — gdy ktoś pyta, odpowiadasz. Twoi przodkowie, którzy odmawiali rozmowy starszyźnie plemienia, byli wykluczani. Dzisiaj ta sama zasada sprawia, że gdy tytuł brzmi «Dlaczego polscy mężczyźni zawiedli?», twój odruchowy ruch to wymyślenie odpowiedzi — a nie pytanie «czy w ogóle zawiedli?». Ten chwyt obchodzi twoją wolę, bo aktywuje uprzejmość, nie analizę.

Jak rozpoznać

• Pytania typu «dlaczego X jest złe?» — gdzie nikt nie ustalił, że X jest złe
• Tezy oparte na wcześniejszej, niewypowiedzianej tezie
• Sondaże z tendencyjnym sformułowaniem pytania

Antidotum

Zatrzymaj się przed odpowiedzią: «Czy zgadzam się z założeniem ukrytym w tym pytaniu?»

Przykład

«Dlaczego polscy mężczyźni nie spełniają standardów?» — ukryta przesłanka: standardy nie są spełniane (i są jednoznaczne).

Źródło: Arystoteles, «Topiki»